کاروانسرای سنسن کاشان ، در قریه سنسن در ۴۰ کیلومتری جاده کاروانروی قم – کاشان بین دو روستای آب شیرین و مشکان، واقع شده است. این اثر در تاریخ ۲۷ مرداد ۱۳۶۴ با شمارهٔ ثبت ۱۶۷۷ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. معماری کاروانسرا این بنا از نظر معمارى جزو کاروانسراهاى حیاطدار […]
کاروانسرای رباط شرف سرخس، در ۴۵ کیلومتری شهر سرخس واقع است. در کهنترین متون جغرافیای اسلامی از رباط به عنوان آبگینه یاد کردهاند.طبق مدارک و متون تاریخی بانی بنای فعلی شرف الدین ابوطاهربن سعدالدین عل القمی است که مدتی حکومت مرو را و سرانجام صدارت سلطان سنجررابرعهده داشت. بنای رباط به سال ۵۴۹ قمری در
کاروانسرای دودهک دلیجان ، در ساحل شرقی رودخانه قمرود قرار دارد. قدمت این بنا به دوره صفویه برمیگردد. در هر یک از دیوارهای شمالی و شرقی و غربی این کاروانسرا ۳ برج تعبیه شده که نشان میدهد کاروانسرا شبیه به یک قلعه نظامی بودهاست. این کاروانسرا به شماره ثبت ۱۹۸۳ در سال ۱۳۷۷ در فهرست
کاروانسرای حوض سلطان قم یا رباط حوض سلطان در جاده تهران – قم واقع است.این بنای آجری در کنار یک کاروانسرای دوره صفویه در دشتهای جنوبی کوهمره قرار دارد. این کاروانسرا یکی از بزرگترین کاروانسراهای استان قم و ایران است که در مسیر پر رفت و آمد جاده تهران قم، بخش مرکزی و روستای چشمه
کاروانسرای پاسنگان قم در عصرصفوی به دست فردی به نام حاجی محمد باقر ساخته شده است .این کاروانسرا در مسیر جاده قم – کاشان و حد فاصل ۲۰ کیلومتری شهر قم قرار دارد. کاروانسرای پاسنگان هماکنون در شعاع چند صد متری جاده ارتباطی اتوبان قدیم قم به سمت کاشان و در محدوده دشت واقع است.
کاروانسرای شاه عباسی عباس آباد ، در ۷۵ کیلومتری شرق میامی و در کیلومتر ۱۳۵ جاده شاهرود- مشهد و در مرکز روستای عباس آباد واقع شده است. این کاروانسرا مربوط به دوره صفویه است و در دوره قاجار مرمت اساسی شده است. این اثر در تاریخ ۱۴ تیر ۱۳۶۶ با شماره ثبت ۱۷۲۶ بهعنوان یکی
کاروانسرای مشیرالملک برازجان ، در ضلع شرقی میدان مرکزی شهر برازجان در استان بوشهر قرار دارد. از این ساختمان تا سال ۱۳۰۰ شمسی به عنوان کاروانسرا استفاده میشد که به دلیل واقع شدن شهر برازجان بر سر راه تجارتی شیراز به بوشهر مکانی مناسب جهت استراحت کاروانیان بوده است. در سال ۱۳۰۰ شمسی که قشون
کاروانسرای ایزدخواست آباده ، در شمال شرقی رودخانه ایزدخواست و در شمال شهر آباده از استان فارس قرار دارد. قلعه ایزدخواست، چهارطاقی ساسانی ایزدخواست، و پل ایزدخواست دیگر آثار بسیار مهم تاریخی باستانی هستند که قدمتی طولانی دارند و در مجاورت کاروانسرای ایزدخواست قرار دارند و با هم یک مجموعه گردشگری تاریخی باستانی فوق العاده
کاروانسرای سنگی زنجان ، قدیمیترین اثر تاریخی بر جای مانده در شهر زنجان است و در خیابان خیام، رو به روی راهآهن این شهرستان قرار دارد. این کاروانسرا که از نوع کاروانسراهایی برون شهری است در قرن ۱۱ قمری به دستور شاه عباس صفوی خارج از بافت قدیم شهرستان زنجان شاخته شد. معماری بنا پلان
کاروانسرای نیک پی در استان زنجان، ۳۵ کیلومتری شمالغرب زنجان، بخش زنجانرود و در روستای نیکپی قرار دارد. این کاروانسرا داخل روستا و در نزدیکی تپهای تاریخی به نام قبرستان قرار گرفته و در اطراف آن خانههای روستایی قرار دارد. کاروانسرای قدیمی و زیبای نیک پی که از آثار دوره صفوی به شمار میآید، در
کاروانسرا قلعه خرگوشی عقدا نزدیک باتلاق گاوخونی در جاده قدیمی یزد – اصفهان قرار دارد. فاصله بین این کاروانسرا و عقدا حدود ۶۰ کیلومتر است و این بنا از آثار دوره صفوی است. این کاروانسرا شامل صفهها، حجره هاه، اصطبل و دیوارهای روی پشت بام، با ۲ متر عرض است. معماری بنا این کاروانسرا ۲
کاروانسرای زیرو اردکان که به آن کاروانسرای زیرآب هم می گویند . یکی از کاروانسراهای تاریخی ایران می باشدکه در نزدیکی روستای مغستان از توابع شهرستان اردکان، در استان یزد قرار دارد.قدمت این کاروانسرا به دوره صفویه بر می گردد.کاروانسرای زیرو با کاروانسراهای خرگوشی و یغمیش ازجمله کاروانسراهای معروف اردکان هستند. سازه و حتی روپوشها
کاروانسرای یغمیش صدوق یکی از کاروانسراهای تاریخی استان یزد است که به آن یاغمیش نیز گفته میشود. این کاروانسرا از آثار دوره صفویه شهرستان صدوق در استان یزد است. شهرستان صدوق در شمال غرب ندوشن در استان یزد واقع شده است. معماری بنا این کاروانسرای مستحکم به مساحت ۳۵ × ۴۵ متر از سنگ و
کاروانسرای قصر بهرام گرمسار ،در دوره ساسانی توسط شاه بهرام ساسانی ساخته شد اما مدتی بعد شاه عباس صفوی آنر ا بازسازی و از آن به عنوان کاروانسرا استفاده کرد. کاروانسرای قصر بهرام در ۱۳ اردیبهشت ۱۳۵۴ با شماره ۱۰۵۴ به جمع آثار ملی پیوست و بهترین نقطه در پارک ملی کویر از منظر گسترش
کاروانسرای قره بیل یکی از کاروانسراهای تاریخی شهرستان جاجرم است که بر سر شاهراه جرجان (گرگان) در روستای رباط قره بیل ساخته شده است. روستای رباط قره بیل یکی از روستاهای استان خراسان شمالی می باشد که در همسایگی مسیر آسیایی مشهد- شمال با حد فاصل ۱۱۰ کیلومتر از غرب بجنورد و ۲۰ کیلومتری شرق
کاروانسرای قزلق گرگان در ۳۷ کیلومتری جنوب شرقی شهر گرگان و در شرق جاده ارتباطی گرگان به شاهکوه در منطقهای در حد فاصله گچیان و سفالی در کتل قزلق قرار دارد. کاروانسرای قزلق به عنوان نمونهای از کاروانسراهای کوهستانی با مصالح سنگ و ملات گچ، آهک و ساروج در مسیر جاده قدیم استرآباد- شاهرود احداث
کاروانسرای نیستانک در روستای نیستانک در ۳۰ کیلومتری جاده نایین به اردستان در استان اصفهان واقع شده است. این کاروانسرای تاریخی به عنوان یکی از زیباترین کاروانسراهای دوران قاجار به شمار می رود. بنای این کاروانسرا بصورت چهار ضلعی از بیرون و به صورت هشت ضلعی در حیاط است. این اثر در تاریخ ۲۸ اسفند
کاروانسرای امین آباد، در شهرستان شهرضا استان اصفهان واقع شده است . ساخت این بنا به دوره صفویه بازمی گردد. کاروانسرای امین آباد دارای بنایی هشت ضلعی است که از ویژگی های معماری آن است. وجود مسجد، حمام و آب انبار بیانگر اهمیت این کاروانسرا در زمانهای گذشته است. این مکان در تاریخ ۱ دی
در دوران صفویه به دستور شاه عباس یکم که می خواست جاده ابریشم را بازسازی کند ، کاروانسراهایی زیادی در مسیر جاده ابریشم ساخته شد . این کاروانسراها که برای شاه عباس بسیار مهم بودند توسط معماران کارکشته ساخته شد که امروزه به عنوان شاهکارهای معماری ایران شناخته می شود .عظمت کاروانسراها و شکوه طاقها،
بزرگترین کاروانسرای سر پوشیده و مرکز تجاری داخل شهری در ایران است که با وسعتی افزون بر ۲/۶ هکتار توسط باقر خان سعد السلطنه فرماندار قزوین در اواخر سلطنت ناصر الدین شاه قاجار ساخته شده و از سراهای تودرتو و پیوسته به هم تشکیل گردیده است. حجره هایی که در حیاط ها واقع شده اند
سرای قیصریه بازار نسبتا بزرگی است که از شرق به غرب در شمال مسجد النبی گسترده شده و دارای چهار در است . درِ شرقی به سرای وزیر و درِ غربی به چهار سوقی باز می شود. دو تیمچه دو طبقه سرپوشیده و سرباز در شمال و جنوب قیصریه قرار دارند که به وسیله دو
سرای حاج رضا قزوین یکی از قسمتهای بازار قزوین محسوب میشود و در ضلع جنوبی آن جای گرفته است. با حیاطی بزرگ در وسط، پیرامون سرا حجرهها و اتاقهایی را در دو طبقه ساختهاند و طاق حجرهها و طاق نمای ایوان سرا را با قوس جناغی و کاشیکاری در زمینهی آجری تزیین کردهاند. ورودی کاروانسرا
کاروانسرای میرزا کاظم همدان مربوط به دوره قاجار است و در همدان، سرای میرزاکاظم، شرق خیابان اکباتان واقع شده و این اثر در تاریخ ۳ اسفند ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۲۲۲۴ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کاروانسراها در گذشته یکی از شاخص های پیشرفت ورونق در شهرها بشمار می رفتند.
سرای علیقلی نجان ،یکی از بزرگترین و اصلی ترین سراهای موجود در راسته بازار بالا میباشد .این سرا مشرف به میدان سمیع می باشد که در گذشته مرکز اصلی خرید و فروش مایحتاج روزانه مردم بوده و در حال حاضر فروش عمده کالاهای اساسی اعم از لبنیات، حبوبات، خشکبار و خواروبار و لوازم بهداشتی در
سرای مشهدی علی زنجان در امتداد راسته اصلی بازار بالا ی زنجان ساخته شده است .مجموعه بازار تاریخی زنجان به صورت یک خط مستقیم به عنوان بازار بالا و پایین به دو قسمت شرقی و غربی تقسیم شده است. بازار بالا قسمتی از بازار تاریخی زنجان است که شامل بازار قیصریه، بازار بزازها، حجت الاسلام،
کاروانسرای دیر گچین قم، یکی از بزرگترین کاروانسراهای ایران، بر سر راه جاده تاریخی ری به قم در مرکز پارک ملی کویر قرار دارداسمهای دیگه این کاروانسرا ۱۸۰۰ ساله دیر کاج، دژ کردشیر و دیر الجص است. دیرالجص در زبان عربی به معنای دیر گچی است و چون ملات اصلی کاروانسرا را گچ تشکیل داده،
کاروانسرای زغالی ها همدان یکی از کاروانسراهای تاریخی این شهر است .در حالی که کاروانسراهای همدان به عنوان نماد قدمت هر منطقه بشمار می روند، کاروانسرای زغالی های این شهر که در مالکیت دانشگاه بوعلی سینا قرار گرفته به مرور زمان تخریب و به محلی برای تجمع معتادان تبدیل شده که جلوه خوبی ندارد، امروز
کاروانسرای گلشن همدان متعلق به اوایل دوره قاجار در بازار تاریخی همدان قرار دارد و باقی مانده دوره صفویه است. این کاروانسرا یکی از ۱۰ کاروانسرای همدان است که به واسطه قرار گرفتنش در کنار بازار تاریخی همدان، مرکز تجاری شهرهایی مانند زنجان، کردستان و کرمانشاه بوده و در آن زمان از آن، کالاهای تجاری
کاروانسرای شریفیه همدان در بازار سنتی همدان با شکل ویژه و ستونهای چوبی و طاق و قوسی میتواند به عنوان یکی از مراکز گردشگری برای مسافران و گردشگران مطرح شود. کاروانسرای شریفیه از کاروانسراهای باارزش فرهنگی و تاریخی همدان در مجموعه بازار همدان واقع شده است .کاروانسرای شریفیه مربوط به دوره قاجار است و در
کاروانسرای صفرخان همدان مربوط به دوره قاجار است و در همدان، بازارفلسطین، شمالشرق کاروانسرای نو واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ مرداد ۱۳۷۷ با شمارهٔ ثبت ۲۰۸۸ بهعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.کاروانسراهای درون شهری، محل مبادلات کالاهای تجاری و نیز مکانی امن برای اقامت مسافران و تجار بوده
کاروانسرای گودال مصلی یزد متعلق به عصر قاجاری در مجاورت امام زاده جعفر (ع) در شهر تاریخی یزد قرار گرفته که برخلاف اکثر کاروانسراهای این دیار کویری، همچنان پویاست و حیات اقتصادی در آن جریان دارد.کاروانسرای گودال مصلی یکی از کاروانسراهای قاجاری و مرمت شده یزد به شمار میرود که برخلاف بسیاری از کاروانسراهای یزد
