دانستن آداب و رسوم عجیب کریسمس در کشورهای مختلف ،بسیار جالب و شگفت انگیز است .این روزها که به جشن کریسمس و سالروز ولادت عیسی مسیح و آغاز سال نو میلادی مسیحیان نزدیک می شویم. در این میان برخی رسم و رسوم عجیب کریسمس وجود دارد که مسیحیان کشورهای مختلف دنیا در این روز به آنها پایبندند.
کریسمس یک جشن مقدس مذهبی است که هر سال از سوی مسیحیان ارتدوکس، کاتولیک و پروتستان، در روزهای ۲۴ یا ۲۵ دسامبر جشن گرفته میشود. بسیاری از اعضای کلیسای کاتولیک روم و پیروان آیین پروتستان، تاریخ کریسمس را در روز ۲۵ دسامبر یا شب ۲۴ دسامبر میدانند و معتقدان به آیین ارتدوکس در سراسر دنیا هم روز ۲۵ دسامبر را به عنوان روز جشن کریسمس انتخاب میکنند. بد نیست بدانید از سال ۱۸۷۰ تعطیلات روز کریسمس در ایالات متحده به رسمیت شناخته شد.برگزاری جشن کریسمس از ۲ هزار سال پیش متداول بوده است و این روز مقارن با روز تولد عیسی مسیح و آمیخته با آداب و رسوم مذهبی و غیر مذهبی است.
از آداب و رسوم روز کریسمس مسیحیان میتوان به حضور یافتن در کلیسا، هدیه دادن به یکدیگر، تزئیین درخت کریسمس، دعوت خانواده و عزیزان به صرف غذا و در نهایت انتظار کشیدن برای ملاقات بابانوئل اشاره کرد.
فیلیپین
یکی از آداب و رسوم جالب کریسمس متعلق به کشور فیلیپین است. جشنواره «فانوس غول پیکر» هر سال در این کشور برگزار میشود. هر سال در روز شنبه قبل از کریسمس در شهر سن فرناندو، این جشنواره گردشگران فراوانی را از سرتاسر دنیا به فیلیپین میکشاند. مردم از یازده نقطه کشور در این فستیوال شرکت میکنند و منطقهای که بزرگترین و پیچیدهترین و عجیبترین فانوس را ساخته باشد، برنده این فستیوال است.در گذشته فانوسها با کاغذ اوریگامی ژاپنی ساخته و با شمع روشن میشدند. امروز فانوسها را به اشکال متفاوت و با وسایل پیشرفتهتری مثل لامپهای الکترونیک درست میکنند و گاهی ارتفاع آنها تا شش متر هم میرسد.
سوئد
از سال ۱۹۶۶ یک مجسمه بز عظیمالجثه ۱۳ متری در مرکز میدان قلعه یوله کشور سوئد ساخته شده است. در ابتدا باور عمومی بر این بود که مسیح در این مکان ظهور خواهد کرد. اما بعد از چندی انگار این باور فراموش شد. هر سال در روز کریسمس مردم تلاش میکنند تا این مجسمه بز را ویران کنند. خراب کردن این مجسمه بز یکی از آداب و رسوم جالب و مرموز کریسمس در سوئد است و از سال ۱۹۶۶ تاکنون ۲۹ بار ویران شده است. آخرین ویرانی متعلق به سال ۲۰۱۶ است.
اتریش
در اتریش هیولایی که خودش را شبیه شیطان درست کرده در خیابانهای شهر راه میافتد و وانمود میکند که بچههای بد را میدزدد و با خودش میبرد. این یکی از آداب و رسوم جالب کریسمس در اتریش است و ربطی به هالووین ندارد. در رسم و رسوم اتریشیها این باور وجود دارد که سنت نیکولاس به دختران و پسران خوب پاداش میدهد و در نقطه مقابل شیطانی به نام کرامپوس بچههای شیطان را در کیسهای با خودش میبرد.در نخستین هفته ماه دسامبر مردان جوان خودشان را به شکل و شمایل کرامپوس بچه دزد درمیآورند و در حالیکه لباسهای ترسناک پوشیده یک زنگ و یک زنجیر را در دستش تکان میدهد و در خیابانها راه میرود و بچهها را میترسانند.
ژاپن
مراسم کریسمس در واقع هرگز دغدغه اکثر قریب به اتفاق ژاپنیها نبوده است؛ به جز چند سنت کوچک مثل هدیه دادن و تزیین درخت کریسمس. اما در سالهای اخیر یک رسم جالب در شب کریسمس میان ژاپنیها باب شده است. در حقیقت یکی از آداب رسوم کریسمس در ژاپن خوردن مرغ کنتاکی است.منوی این شام خوشمزه کریسمس هم معمولا در سایت برند KFC در ژاپن اعلام میشود و حتی اگر زبان ژاپنی بلد نباشید تصاویر سایت گویای همه چیز خواهند بود؛ جشن خوردن مرغ کنتاکی در شب کریسمس.
ایسلند
از سیزده روز مانده به جشن کریسمس در ایسلند ۱۳ بابانوئل با سورتمه از کوه پایین میآیند. در واقع تا روز ۲۵ دسامبر هر روز یکی از این بابانوئلها از کوه پایین میآیند. این یکی از رسوم جالب و مرموز کریسمس در ایسلند است و شاید علت آن اعتقاد به خوشیمنی عدد ۱۳ در نزد مردم ایسلند باشد.این بابانوئلها در کفش بچههای خوب شیرینی و شکلات میگذارند و در کفش بچههای سر به هوا سیبزمینی. بابانوئلها از روز ۶ ژانویه به کوهستان پر از برف برمیگردند. اسمهای این بابانوئلها خیلی عجیب و غریب است: یکی اسمش دزد گوسفند است، یکی دیگر کاسهلیس و بعدی هم قاشق دزد، شمع یا شیشه پنجره!
یکی از عجیبترین سنتهای کریسمس که تاکنون شنیدهایم از ایسلند میآید، جایی که گربه غولپیکر به عنوان انگیزهای برای کارگران است. کسانی که به سختی کار کردهاند، یک دست لباس جدید میگیرند، اما کسانی که به خوبی تلاش نکردهاند، توسط این گربه غولپیکر بلعیده خواهند شد!
این داستان عجیب امروزه در ایسلند باعث شده است تا مردم لباس جدید برای کریسمس بخرند تا از یک مرگ ناخوشایند دوری کنند.
آلمان
در آلمان همه چیز از ششم دسامبر شروع میشود اما این نباید موجب شود تا شما «سنت نیکلاس» الاغ سوار را با بابانوئل اشتباه بگیرید. یکی از آداب و رسوم جالب کریسمس در آلمان که البته بیشتر مربوط به ایالت باواریا آلمان است، الاغ سواری سنت نیکلاس و گذاشتن هدیه و اسباببازی در کفش بچههاست.سنت نیکلاس که ممکن است برخی او را با بابانوئل اشتباه بگیرند این کار را با خواندن شعر و آواز انجام میدهد و یک دستیار کمی شیرین عقل و سیاهپوش دارد به نام «رابرت» که شلخته و نامرتب است و با یک زنگ و چوب دستی بچههای سر به هوا و بیادب را تنبیه میکند.
گفته میشود سنت تزئین درخت کریسمس که در بسیاری از کشورهای جهان مورد توجه قرار دارد، از آلمان و در قرن ۱۶ میلادی آغاز شده است. بنابراین دور از ذهن نیست که برخی از تزئینات بامزه درخت کریسمس به ریشه آن بازگردد. یکی از این سنتها، پنهان کردن خیارشور در میان شاخههای درخت و جایزه دادن به بچهای است که بتواند آن را پیدا کند!
برخی معتقدند که این سنت متعلق به آلمانیها نیست. یک افسانه در این باره میگوید، خیارشورهای کریسمس از اسپانیا آمدهاند. داستان از این قرار است که دو پسر جوان به عنوان زندانی در بشکههای خیارشور نگه داشته میشدند و سانتا کلوس این دو را نجات داده و به زندگی بازمیگرداند. به هر حال، تزئین کردن درخت کریسمس با خیارشور سنتی است که در این کشور رواج دارد.
ایتالیا
وقتی در ایتالیا هستید، سانتا و ۲۵ دسامبر را فراموش کنید، چرا که تمام اتفاقات در آستانه روز پنجم ژانویه روی میدهد. براساس داستانهای قدیمی، پیرزنی به نام بلفانا، به ملاقات تمام بچههای ایتالیا میرود و در صورتی که بچههای خوبی باشند، جورابهای آنها را با شکلات و هدیه پر میکند. درست مانند بابانوئل، بلفانا نیز وارد دودکش میشود و هدایایی را برای کسانی که در آن خانه زندگی میکنند، میگذارد.
نروژ
یکی دیگر از آداب و رسوم جالب کریسمس در کشور نروژ اتفاق میافتد و ریشه آن برمیگردد به افسانه جارو سواری جادوگران و ارواح خبیث. نروژیها در روز کریسمس تمام جاروهای خانه را به انباری میبرند و مخفی میکنند چون بر این باورند که در روز کریسمس جادوگران و ارواح خبیث هم در شهر میچرخند و جاروها را برای جارو سواری میدزدند.
آفریقای جنوبی
وقتی صحبت از غذای کریسمس میشود، اغلب بوقلمون و پای گوشت چرخکرده در صدر فهرست قرار دارد. در آفریقای جنوبی، انواعی از خزندهها وجود دارند که بچههای محلی آنها را جمعآوری میکنند. این خزندهها که نوعی کرم کاترپیلار هستند، در روز کریسمس سرخ میشوند! این یکی از عجیبترین رسوم کریسمس در جهان است. بنابراین بسیاری از کاترپیلارها فرصت تبدیل شدن به پروانه و پر کردن طبیعت را پیدا نمیکنند.
نیوزیلند
آیا فکر میکنید که تمام درختان کریسمس از ابتدا به همین شکل ایجاد شدهاند؟ دوباره فکر کنید. همه داستان درباره پاهوکوتا، درخت زیبایی است که در نیوزیلند میروید، ریشههای پیچ در پیچ و گلهای زرشکی روشن دارد. اولین بار در سال ۱۸۶۷ یک جغرافیدان اتریشی، به پاهوکوتا و ریشه اتریشی آن اشاره کرد. او توضیح داد که پاهوکوتا به عنوان درخت کریسمس در کلیساها و خانهها تزئین میشده است.امروزه درخت پاهوکوتا را به عنوان نمادی از کریسمس در نیوزیلند میشناسند و با کارتهای کریسمس و لوازم دیگر آن را تزئین میکنند.
ونزوئلا
اهالی کشور ونزوئلا هم یکی از آداب و رسوم جالب و مرموز کریسمس را دارند که معلوم نیست اصلا ریشهاش از کجا آمده است، شاید مثلا از سنت سورتمه سواری بابانوئل. آنها صبح روز کریسمس حتما باید به کلیسا بروند اما با اسکیت. به همین خاطر صبح روز کریسمس پلیس خیابانهای سرتاسر کشور را میبندد تا مردم با خیال راحت با اسکیت به کلیساها بروند.حتی گفته میشود که بچهها یکی از بندهای اسکیت را به دور انگشت پایشان میبندند و اسکیت دیگر را از پنجره آویزان میکنند تا دوستانشان بتوانند با کشیدن بند آنها را بیدار کنند.
شام کریسمس در ونزوئلا هم یک غذای محلی به نام «تامالس» است، یک جور ساندویچ گوشت که نانش با خمیر ذرت درست میشود و در غلاف ذرت هم پیچیده و سرو میشود.
کلمبیا
از آداب و رسوم جالب کریسمس در کشور کلمبیا این است که روز جشن کریسمس، روشن کردن شمعهای کوچک در جعبههای کاغذی و در حیات، جلو پنجرهها، بالکن و جلوی در خانهها به افتخار مریم مقدس، مادر حضرت مسیح است. در شب کریسمس تمام شهرهای کلمبیا با نور این شمعهای کوچک روشن میشود و البته در این زمینه رقابت و چشم و همچشمی برای روشن کردن زیباترین شمعها و بهترین تزیین خانهها با شمع است.
کانادا
«کاروان نور» سنت کریسمس اهالی شهر تورنتو در کاناداست. سابقه این مراسم به سال ۱۹۶۷ میلادی و زمان افتتاح تالار شهر تورنتو و نیز میدان «ناتان فیلیپس» این شهر برمیگردد. در مراسم کاروان نور شهر تورنتو کانادا تمام میادین و درختان شهر با لامپهای ال ای دی کممصرف تزیین میشود که طبق آمار تعداد این لامپها به بیش از ۳۰۰ هزار عدد میرسد.این لامپها تا ساعت ۱۱ شب کریسمس و آغاز سال نو میلادی روشن میمانند. همزمان مراسم اسکیت سواری و نیز اجرای مراسم موسیقی خیابانی در تمام نقاط شهر برپاست.
اوکراین
در بسیاری از نقاط جهان از درخت کاج و تزئین آن برای برپایی جشن کریسمس استفاده میشود. نظر به سلیقه افراد مختلف این تزئینات میتواند مختلف باشد. بسیاری افراد زیورآلات و اکسسوریهای مورد علاقهشان را در تزئین این درخت به کار میبرند. در کشور اوکراین رسمی وجود دارد به عنوان افسانه عنکبوت. داستان از این قرار است که زمانی یک درخت در خانه فرد فقیری رشد میکند که در آن خانه مادری با فرزندانش زندگی میکرد.در شب کریسمس میبینند که این درخت با تار تنیده شده و فردای آن روز که بیدار میشوند تمام تارها تبدیل به نقره و طلا شده است. به همین دلیل اهالی اوکراین با استناد به این افسانه درخت خود را با عنکبوت تزیین میکنند که نمادی از ثروت و خوشبختی است.
فنلاند
فنلاندیها سونا را اختراع کردند. از این رو عجیب به نظر نمیرسد که بسیاری از خانهها در فنلاند مجهز به سونا باشند. جالب است که در کریسمس این کنج دنج به یک مکان مقدس برای اجداد و گذشتگان فنلاندیها تبدیل میشود. در روز قبل از کریسمس، رسم است که مردم مدت زمان طولانی در سونا سپری میکنند. سپس جشن کریسمس را به هنگام شب آغاز میکنند در حالی که معتقدند روح اجدادشان جای آنها را در سونا گرفتهاند.
هلند
هر ساله در روزهایی که به پنجم دسامبر نزدیک میشود، کودکان هلندی مشتاقانه کفش خود را نزدیک شومینه قرار میدهند. به امید اینکه بابانوئل در طول شب کفشهای آنها را پر از هدایای کوچک کند. یکی از سنتهای عجیب هلندیها، قرار دادن هویج در کفش است. کودکان هلندی این هویجها را برای اسب سفید بابانوئل که آمریگو نام دارد، میگذارد!در زمانهای قدیم بچههای شیطون به جای هدیه سیبزمینی دریافت میکردند اما امروز دیگر تنبیه با سیبزمینی برای بچهها به عنوان یک تنبیه نامناسب درنظر گرفته میشود.
برای ما ایرانیها، جشن نوروز و برای مسیحیان، جشن کریسمس مهمترین جشنی است که برگزار میشود. به مناسبت کریسمس، مسیحیان هدیهها و پیامهای تبریک کریسمس را برای هم ارسال میکنند. یا حتی گاهی اوقات هم به عنوان هدیه، با فرستاندن یک آهنگ معروف کریسمسی این روز را به هم تبریک میگویند. همان طور که در بالا هم به آن اشاره شد، کریسمس در کشورهای مختلف معتقد به دین مسیحی، با رسم و رسم جالبی درآمیخته شده است. که این رسوم معمولا ریشه در باورهای بومی آن سرزمین دارند. شما هم اگر دوست مسیحی دارید، بد نیست روز کریسمس یک پیام یا آهنگ زیبا را به عنوان هدیه برای او بفرستید.
