عمارت کوشک سلامی، عمارتی ۹۰۰ ساله که یکی از باشکوهترین و ارزشمندترین عمارتهای جنوب خراسان رضوی در شهرستان خواف می باشد. قصر تاریخی بلقیس یا کوشک سلامی یا کوشک و باغ سلامه مربوط به دوره سلجوقیان – دوره معاصر و در شهر سلامه شهرستان خواف واقع شده است. این اثر در تاریخ ۷ مهر ۱۳۸۱ با شماره ثبت ۶۴۳۰ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. کوشک سلامه یکی از آثار باشکوه و ارزشمندترین بنای به جای مانده از دوره سلجوقیان است که مستوفی در کتاب نزهت القلوب از آن به عنوان عمارتی نیکو یاد کرده است.
این بنا در طول زمان تخریب و به تلی از خاک تبدیل شد. تا اینکه در دهه ۳۰ هجری شمسی توسط مرحوم محمد قرشی بازسازی و مرمت شد. به شیوه چهار باغ ایرانی نهالکاری شد. ساختمان کوشک در اصل و از روی انگارههای بازمانده دارای سه طبقه بوده که فقط طبقه همکف و اول آن تا حدی قابل تعمیر بوده و طبقه دوم کاملاً از نو ساخته شد. پس از بازسازی کوشک از همان سال ۱۳۳۰ هجری شمسی به بعد خاکبرداری پیرامون قصر شروع شد. کار توسعه و تسطیح پیگیری شد تا باغی وسیع و سرسبز عمارت را در بر گرفت.
معماری عمارت کوشک سلامی
این عمارت به صورت مربعی با ابعاد ۳۰ در ۳۵ متر و اندازه پیهای آن ۵.۱ متر است. ارتفاع تقریبی ۱۲متر از کف باغ تا سقف طبقه دوم، متجاوز بر ۶۰ پله با شیبی ملایم از پاگردی به پاگرد دیگر اوج گرفته است. عرض راهروها ۳ متر و طول هر کدام ۱۳متر است. در هر راهرو دو اتاق بسیار بزرگ وجود دارد که از پنجرههایی مورب نور میگیرند. همچنین پنجرهها طوری در عمق دیوارهای ضخیم تعبیه شدهاند که نه آفتاب و نه نگاه را به درون آن راهی نیست.
طی سالهای اخیر با توجه به آفتی که در باغ شیوع پیدا کرد. تعداد زیادی از این درختان خشک شد که با سعی و اهتمام مرتضی قرشی مالک فعلی کوشک برنامه ساماندهی و احیای فضای سبز آن در دستور کار قرار گرفت. که بر این اساس ۱۲۰۰ اصله درخت در ضلع شمالی کوشک کاشته شد.
این اثر تاریخی و دیدنی در دهستان «سلامی» واقع در ۲۵ کیلومتری شمال شهر خواف و ۹۰ کیلومتری تربتحیدریه واقع شده است. از بناهایی است که حکایت از اهمیت و اقتدار سیاسی اجتماعی منطقه خواف در گذشته دارد. با منظره زیبای خویش سالانه هزاران گردشگر را جلب میکند. شهرستان ۱۲۲ هزار نفری خواف در فاصله ۲۶۷ کیلومتری جنوب مشهد قرار دارد.
