کاروانسرای خاتون آباد پاکدشت در دوران سلطنت ناصرالدین شاه قاجار توسط حاج ملا علی کنی ساخته شده است. این اثر در تاریخ ۱ مهر ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۳۳۵ بعنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
تاریخچه
کاروانسرای خاتون آباد پاکدشت در سال ۱۲۳۸ خورشیدی توسط روحانی مرحوم ملا علی کنی بنا شده است. خاتون آباد در این دوره راه ارتباطی چند شهر مختلف کشور به تهران بوده و میان بزرگراه تهران و مشهد واقع شده است. کاروانسرا در قسمت غربی بخش خاتون آباد از بناهای تاریخی شهرستان پاکدشت است. بنا به تحقیقات انجام شده و گفته های ساکنین بومی این شهر، این کاروانسرا در دوران سلطنت ناصرالدین شاه قاجار توسط روحانی معروف حاج ملا علی کنی ساخته شده است.
وی که به قصد زیارت امام رضا (ع) راهی می شود به این منطقه که می رسد مکانی برای استراحت نمی یابد به همین دلیل هزینه سفر خود را صرف ساخت مامنی برای استراحت و رفاه حال زائرین امام هشتم (ع) می کند.
معماری کاروانسرای خاتون آباد
بنای بیرونی این کاروانسرای تاریخی از نوع چهار دیواری و بنای داخلی آن شامل ایوان ورودی، صحنی وسیع، حجرات بزرگ و کوچک و اصطبل های ستون دار است. که چشم انداز بی نظیری به این کاروانسرا بخشیده است. روی سقف کاروانسرا ۱۲۸ گنبد کوچک و کوتاه و ۱۲ گنبد بزرگ و بلند قرار گرفته است. کف حیاط، حجره ها، دیوارها و ستون های کاروانسرا همگی از آجر چهارگوش استفاده شده و ملات بکار رفته گل و آهک بوده است. این بنا از زمان قاجار تا به امروز بافت قدیمی خود را حفظ کرده است.
با انتقال مالکیت این کاروانسرا از صاحب نسق های خاتون آباد به اشخاص غیر بومی، درهای آهنی در ورودی این بنا نصب شده است. که ظاهری نامطلوب به بافت ساختاری کاروانسرا داده است. کاروانسرای خاتون آباد در سال ۱۳۸۲ توسط میراث فرهنگی تهران به ثبت تاریخی رسید و با شماره ثبت ۱۰۳۳۵ جزء آثار ملی ایران شناخته شد.
جاهای دیدنی اطراف کاروانسرای خاتون آباد
کوره های آجرپزی خاتون آباد که مربوط به دوره قاجار و اوایل دوره پهلوی است از دیگر مکانهای دیدنی خاتون آباد و پاکدشت است. این اثر در تاریخ ۱ مهر ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۱۰۳۱۵ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
نحوه دسترسی
آدرس: پاکدشت، غرب خاتون آباد، صد متری جنوب جاده اصلی تهران .
نقشه :
