بمبئی فقط یک شهر نیست؛ یک افسانه زنده است که نفسهایش را از دریای عرب میگیرد و قلبش را در کوچههای پرجنبوجوش میتپاند. شهری که تاریخ در سنگفرشهای ایستگاه قرن نوزدهمی «چتراپاتی شیواجی» نفس میکشد، طبیعت در جنگلهای حرای آرام «پارک ملی سانجای گاندی» رازگویی میکند و طعم زندگی در هر لقمه از «وارسی پاو» داغ و در هر جرعه چای خیابانی جاری است.
این شهر تناقضها، هرگز با یک تصویر قابل تعریف نیست. در یک روز میتوانید در شکوه ویکتوریایی «موزه پرینس آو ولز» غرق شوید، چند ساعت بعد در موجهای خروشان «ساحل جوهو» آرام بگیرید و غروب را با مناجات کهن در «غارهای الفانتا» به پایان برسانید. بمبئی را نمیتوان فقط دید؛ باید چشید. باید طعم شور دریا را در غذای ساحل «مادهآیلند» چشید، عطر کهنگی تاریخ را در بازار سنتی «کرافورد» استنشاق کرد و لمس گرمای خورشید را بر روی صخرههای «باندرا فورت» حس کرد.
اینجا، در این مسیر چهلگانه، قرار نیست فقط فهرستی از مکانها را مرور کنیم؛ میخواهیم بمبئی را از نو بچشیم. از فراز آسمانخراشهای «ناریمان پوینت» تا عمق فرهنگ در «معبد سیو مومبای دوی»، از هیاهوی «بازار فشاری» تا سکوت مسحورکننده «معبد بابولنات». هر توقف، طعم متفاوتی از این شهر بیپایان را به زبان میآورد. پس بیایید قدم بگذاریم در این سفر حسی، جایی که هر مکان داستانی برای چشیدن دارد و هر خاطره، طعمی از تاریخ و طبیعت را در خود حل کرده است.
بمبئی منتظر است. جامی از تجربههای ناب که باید سر کشید…

فهرست
- تاریخچه و قدمت
- موقعیت جغرافیایی
- آب و هوا
- بهترین زمان سفر
- جاهای دیدنی بمبئی
- ۱. دروازه هند بمبئی (Gateway of India)
- ۲. فواره فلورا (Flora Fountain)
- ۳. مرکز ملی هنرهای نمایشی بمبئی (National Centre for the Performing Arts, NCPA)
- ۴. گالری هنری جهانگیر (Jehangir Art Gallery)
- ۵. موزه ویکتوریا بمبئی (موزه بائو داجی لاد)(Bao Daji Lad Museum)
- ۶. موزه پرنس ولز(Prince of Wales Museum)
- ۷. پل باندرا-ورلی سی لینک (Bandara-Worli Sea Link)
- ۸. پاگودای جهانی ویپاسانا(Global Vipassana Pagoda)
- ۹. غارهای الفنتا (Elephanta Caves)
- ۱۰. غارهای کانهری (Kanjeri Caves)
- ۱۱. باغ های معلق بمبئی (Babulnath Gardens)
- ۱۲. دریاچه پاوانا (Pawana Lake)
- ۱۳. ساحل چپاتی (ساحل چوپاتی) (Chowpatty Beach)
- ۱۴. ساحل جوهو (Juhu Beach)
- ۱۵. پارک ملی سانجی گاندی(Sanjay Gandhi National Park)
- ۱۶. پارک آبی واتر کینگدم(Water Kingdom Mumbai)
- ۱۷. پارک ماجراجویی دلا(Della Adventure Park)
- ۱۸. تفرجگاه باند استند (Bandra Stand Promenade)
- ۱۹. رختشویخانه بمبئی (دوبی گات) (Dhobi Ghat)
- ۲۰. شهرک سینمایی بالیوود (Film City Mumbai)
- ۲۱. بلوار مارین درایو (Marine Drive)
- ۲۲. ناحیه نریمان پوینت (Nariman Point)
- ۲۳. منطقه کولابا (Colaba)
- ۲۴. پایانه چاتراپاتی شیواجی (Chhatrapati Shivaji Terminus – CST)
- ۲۵. معبد مومبا دوی (Mumba Devi Temple)
- ۲۶. معبد بابولنس (Babulnath Temple)
- ۲۷. کلیسای مونت مری (Mount Mary Church)
- ۲۸. مسجد مغول (Haji Ali Dargah)
- ۲۹. درگاه حاج علی (Haji Ali Dargah)
- ۳۰. حوض بانگانگا (Banganga Tank)
- ۳۱. مرکز خرید رگولیلا (R City Mall)
- ۳۲. مرکز خرید اینفینیتی(Infiniti Mall)
- ۳۳. مرکز خرید آر سیتی (R City Mall)
- ۳۴. مرکز خرید اوبروی (Oberoi Mall)
- ۳۵. مرکز خرید فونیکس مارکت سیتی (Phoenix Marketcity Mumbai)
- ۳۶. مرکز خرید های استریت فونیکس(High Street Phoenix Mall)
- ۳۷. بازار چور (Chor Bazaar)
- ۳۸. بازار کرافورد (Crawford Market)
- ۳۹. میان گذر کولابا (Colaba Causeway)
- ۴۰. فرودگاه بین المللی چاتراپاتی شیواجی (Chhatrapati Shivaji Maharaj International Airport – CSMIA)
- سوغات بمبئی
- بهترین غذاهای بمبئی
- شرایط و نحوه گرفتن ویزا برای ایرانیان
- نحوه دسترسی به بمبئی
تاریخچه و قدمت
بمبئی، که اکنون به نام مومبای شناخته میشود، تاریخچهای پرفرازونشیب دارد. این شهر در ابتدا مجمعالجزایری متشکل از هفت جزیره بود که توسط جوامع ماهیگیری محلی سکونت داشت. در قرن شانزدهم، تحت کنترل پرتغالیها قرار گرفت و سپس در سال ۱۶۶۱ به عنوان جهیزیه ازدواج به بریتانیا واگذار شد. تحت حکومت بریتانیاییها، بمبئی به بندر مهم تجاری تبدیل شد و پروژههای بزرگ احیای زمین، جزایر پراکنده را به شبهجزیرهای یکپارچه تبدیل کرد. در قرن نوزدهم، به دلیل صنعت نساجی و موقعیت استراتژیک دریایی رشد چشمگیری یافت و به دروازه اصلی هند تبدیل شد. بمبئی همچنین در جنبش استقلال هند نقش محوری داشت و پس از استقلال، پایتخت مالی و سرگرمی کشور شد.

موقعیت جغرافیایی
بمبئی در ساحل غربی هند در ایالت ماهاراشترا واقع شده و در کنار دریای عرب گسترش یافته است. این شهر بر روی یک شبهجزیره ساخته شده که از شرق به خلیج مومبای و از غرب به دریای عرب محدود میشود. موقعیت ساحلی عمیق طبیعی آن، آن را به یکی از بزرگترین بنادر طبیعی جهان تبدیل کرده است. بمبئی به دو منطقه اصلی تقسیم میشود: بخش جزیرهای جنوبی که هسته تاریخی و تجاری شهر است و حومه گسترده شمالی که مناطق مسکونی و صنعتی را در خود جای داده است. این شهر همچنین چندین دریاچه، پارک ملی و جنگلهای حرا در حومه خود دارد.

آب و هوا
بمبئی آب و هوای گرمسیری تحت تأثیر بادهای موسمی دارد و سه فصل اصلی را تجربه میکند: تابستان، موسمی و زمستان. تابستانها (مارس تا مه) گرم و مرطوب هستند با دمای متوسط ۳۰ تا ۳۵ درجه سانتیگراد. فصل موسمی (ژوئن تا سپتامبر) بارانهای سنگین و گاهی سیلآسا به همراه دارد که بیش از ۹۰٪ بارش سالانه شهر را تأمین میکند. زمستانها (اکتبر تا فوریه) معتدل و مطبوع هستند با دمای بین ۱۷ تا ۳۰ درجه سانتیگراد و رطوبت کمتر. بادهای دریای عرب نقش مهمی در تعدیل دمای شهر ایفا میکنند.

بهترین زمان سفر
بهترین زمان برای بازدید از بمبئی از نوامبر تا فوریه، در طول ماههای زمستانی است. در این دوره، آب و هوا در بیشتر روزها آفتابی و خشک است با دمای متوسط بین ۲۰ تا ۳۰ درجه سانتیگراد که برای گشتوگذار در فضای باز ایدهآل است. این فصل همچنین شاهد چندین جشنواره فرهنگی مانند دیوالی و کریسمس است که شهر را زنده و رنگارنگ میکنند. از سفر در طول فصل بارانهای موسمی (به ویژه ژوئن تا آگوست) باید اجتناب کرد، زیرا بارشهای شدید میتواند باعث سیل و اختلال در حملونقل شود. ماههای مارس و اکتبر نیز قابل قبول هستند، اما گرمتر و مرطوبتر از زمستان میباشند.
جاهای دیدنی بمبئی

۱. دروازه هند بمبئی (Gateway of India)
نماد شکوهمند تاریخی و مهمترین نقطه عطف گردشگری شهر است که در سال ۱۹۲۴ به مناسبت ورود پادشاه بریتانیا، جورج پنجم، در کنار آبهای نیلگون دریای عرب در منطقه «آپولو بندر» ساخته شد. این بنای عظیم سنگی با معماری هندو-اسلامی، دروازه ورود استعمارگران بود و امروزه به نماد استقلال و یکی از پرترافیکترین و پرشکوهترین مکانهای دیدنی بمبئی تبدیل شده است. دسترسی به این مکان بسیار آسان است: از طریق مترو با ایستگاه «چرچگیت» (Churchgate) یا «سی.اس.تی» (C.S.T)، با خطوط قطار حومه، یا با تاکسی و اتوبوسهای شهری که مستقیماً به «آپولو بندر» میرسند. قایقهای سواحل اطراف نیز برای بازدید از غارهای الفانتا از همین نقطه عازم میشوند.

۲. فواره فلورا (Flora Fountain)
که به نام رسمی “فواره هرتوریا” (Hutatma Chowk) نیز شناخته میشود، یک بنای تاریخی و مجسمهای زیبا از سنگ مرمر در قلب منطقه تجاری فورت است. این فواره که در سال ۱۸۶۴ ساخته شد، الهه فلورا (ربالنوع گل و بهار در اساطیر رومی) را به تصویر میکشد و نمادی از شکوه معماری ویکتوریایی در بمبئی است. امروزه این میدان، علاوه بر ارزش تاریخی، یک تقاطع شلوغ و پرجنبوجوش در مرکز مالی شهر محسوب میشود. دسترسی به آن بسیار راحت است: نزدیکترین ایستگاه مترو، “چرچگیت” (Churchgate) است که در فاصله حدود ۱۰ دقیقه پیادهروی قرار دارد. همچنین میتوان با استفاده از قطار حومه به ایستگاه “سی.اس.تی” (C.S.T) رسید و با یک پیادهروی کوتاه از طریق خیابان “د.ن.رود” (Dadabhai Naoroji Road) به میدان فلورا دسترسی یافت. تاکسیها و اتوبوسهای شهری متعددی نیز این میدان مرکزی را تحت پوشش دارند.

۳. مرکز ملی هنرهای نمایشی بمبئی (National Centre for the Performing Arts, NCPA)
که در سال ۱۹۶۹ تأسیس شد، مهمترین و پیشرفتهترین مجموعه فرهنگی و هنری هند محسوب میشود. این مرکز در محله شیک ناریمان پوینت (Nariman Point) و در مجاورت دریای عرب واقع شده و میزبان طیف وسیعی از اجراها شامل موسیقی کلاسیک هند و غرب، تئاتر، رقص، اپرا و نمایشهای بینالمللی است. دسترسی به NCPA بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاه مترو، “چرچگیت” (Churchgate) میباشد که در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی آرام در امتداد خط ساحلی بندرگاه دریایی (Marine Drive) قرار دارد. همچنین میتوان با تاکسی یا اتوبوسهای شهری که به مقصد ناریمان پوینت حرکت میکنند، به راحتی به این مرکز دسترسی پیدا کرد.

۴. گالری هنری جهانگیر (Jehangir Art Gallery)
که در سال ۱۹۵۲ تأسیس شد، یکی از معتبرترین و محبوبترین فضاهای نمایش هنرهای معاصر در هند است. این گالری در قلب منطقه فرهنگی و گردشگری کالا غودا (Kala Ghoda) در نزدیکی دروازه هند واقع شده و بهعنوان یک انجمن غیرانتفاعی، طیف وسیعی از آثار هنرمندان نوآور و پیشگام را در چهار سالن اصلی خود به نمایش میگذارد. دسترسی به آن بسیار راحت است: نزدیکترین ایستگاههای مترو، “چرچگیت” (Churchgate) و “سیاستی” (C.S.T) هستند که هر دو در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی دلپذیر از منطقه کالا غودا قرار دارند. همچنین میتوان با استفاده از تاکسی، اتوبوسهای شهری که به سمت فورت (Fort) یا آپولو بندر (Apollo Bunder) حرکت میکنند، یا حتی با پیادهروی از دروازه هند به این گالری نمادین دسترسی پیدا کرد.

۵. موزه ویکتوریا بمبئی (موزه بائو داجی لاد)(Bao Daji Lad Museum)
قدیمیترین موزه شهر بمبئی است که در سال ۱۸۵۵ میلادی تأسیس شد. این موزه در منطقه بایکولا (Byculla) قرار دارد و بهعنوان گنجینهای از تاریخ طبیعی، هنر و فرهنگ هند، مجموعهای غنی از عتیقهجات، مجسمههای باستانی، آثار هنری و حتی یک باغ جانورشناسی را در خود جای دادهاست. معماری ساختمان موزه که تلفیقی از سبکهای گوتیک و هندو-ساراسنی است، خود بهتنهایی جاذبهای دیدنی محسوب میشود. برای دسترسی به این موزه، میتوان از خط مرکزی قطار حومه استفاده کرده و در ایستگاه بایکولا (Byculla) پیاده شد که موزه دقیقاً در فاصله پنج دقیقهای پیادهروی از آن واقع شدهاست. همچنین اتوبوسهای شهری متعددی از مناطق مختلف به سمت میدان بایکولا حرکت میکنند و تاکسیها نیز گزینهای در دسترس هستند.

۶. موزه پرنس ولز(Prince of Wales Museum)
که امروزه با نام موزه چتراپاتی شیواجی مهاراجه (Chhatrapati Shivaji Maharaj Vastu Sangrahalaya) شناخته میشود، یکی از موزههای برتر و باشکوه هند است که در سال ۱۹۲۲ به سبک معماری هندو-ساراسنی با گنبدی مرمرین ساخته شد. این موزه در نزدیکی دروازه هند و در منطقه تاریخی فورت (Fort) قرار دارد و گنجینهای غنی از هنر، باستانشناسی و تاریخ طبیعی، از جمله مجسمههای باستانی، نقاشیهای مینیاتور و سلاحهای تاریخی را در خود جای داده است. دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاه مترو، “سی.اس.تی” (C.S.T) است که در فاصله حدود ۱۰ دقیقه پیادهروی از موزه قرار دارد. همچنین با پیادهروی دلپذیر از دروازه هند یا از طریق اتوبوسها و تاکسیهای متعددی که به مقصد آپولو بندر (Apollo Bunder) یا فورت حرکت میکنند، میتوان به این موزه نمادین دسترسی پیدا کرد.

۷. پل باندرا-ورلی سی لینک (Bandara-Worli Sea Link)
که بهطور رسمی با نام راجیو گاندی سی لینک شناخته میشود، یک شاهکار مهندسی و یکی از نمادهای مدرن بمبئی است. این پل کابلی ۵.۶ کیلومتری که بر روی دریای عرب کشیده شده است، مناطق باندرا (غرب) و ورلی (جنوب) را به هم متصل میکند و نه تنها به یکی از مهمترین محورهای حملونقل شهری تبدیل شده، بلکه با منظرهای خیرهکننده از خط افق شهر و دریا، به یک جاذبه گردشگری پرطرفدار نیز بدل گشته است. بهترین روش برای تجربه این پل، عبور با خودروی شخصی یا تاکسی از روی آن است که عوارضی به همراه دارد. برای دسترسی به نقاط دیدنی اطراف پل، میتوان از ایستگاه متروی باندرا (Bandra) استفاده کرد و با تاکسی خود را به ورودی پل در باندرا (غرب) رساند. همچنین در سمت ورلی، دسترسی از طریق ایستگاه متروی ورلی (Worli) امکانپذیر است.

۸. پاگودای جهانی ویپاسانا(Global Vipassana Pagoda)
یکی از شاهکارهای معماری و معنوی در منطقه گوری پادا (Gorai) است که با الهام از معبد طلایی شویداگون در میانمار ساخته شده است. این پاگودای عظیم، که بزرگترین گنبد سنگی بدون ستون در جهان محسوب میشود، به عنوان نمادی از صلح و مکانی برای تمرین مراقبه ویپاسانا (نوعی مدیتیشن بودایی) شناخته میشود و فضایی آرام و روحبخش را برای بازدیدکنندگان فراهم میکند. برای دسترسی به آن، پس از رسیدن به ایستگاه بورلی (Borivali) در خط غربی قطار حومه، باید با تاکسی یا اتوبوس به بندر گورای (Gorai Creek) رفته و سپس از قایق یا کشی کوچک برای عبور از خلیج استفاده کنید تا به محل پاگودا برسید. همچنین میتوان مستقیماً از طریق جاده و پل گورای نیز با خودروی شخصی یا تاکسی به این مجموعه دسترسی یافت.

۹. غارهای الفنتا (Elephanta Caves)
که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شدهاند، مجموعهای شگفتانگیز از معابد غاری تراشیده شده در سنگ هستند که به قرن پنجم تا هشتم میلادی تعلق دارند. این غارها در جزیره گاراپوری (که امروزه به نام الفنتا شناخته میشود) در خلیج بمبئی واقع شده و میزبان مجسمههای حیرتانگیزی از خدایان هندو، به ویژه تندیس عظیم سهسر ساداشیوا (نمادی از خدای شیوا) هستند. دسترسی به این جزیره تنها از طریق قایق ممکن است: باید به دروازه هند (Gateway of India) در جنوب بمبئی بروید و از اسکله آنجا، با قایقهای عمومی یا خصوصی که در بازههای زمانی مشخصی حرکت میکنند (سفر حدود یک ساعت)، خود را به جزیره برسانید. پس از پیاده شدن در اسکله جزیره، میتوانید با تراموای کوچک یا از طریق پلکان سنتی به سمت غارها بالا بروید. توجه داشته باشید که قایقها تنها در طول روز و در شرایط جویی مناسب فعال هستند.

۱۰. غارهای کانهری (Kanjeri Caves)
مجموعهای باستانی از ۱۰۹ غار بودایی تراشیدهشده در سنگهای بازالتی هستند که قدمت آنها به قرن اول قبل از میلاد تا قرن نهم میلادی بازمیگردد. این غارها که بهعنوان یکی از مهمترین سایتهای تاریخی و مذهبی منطقه شناخته میشوند، در قلب پارک ملی سانجای گاندی (Sanjay Gandhi National Park) در منطقه بورلی (Borivali) واقع شدهاند و نقوش برجستهای از بودا، استوپاهای باستانی و معماری صخرهای چشمگیری را در خود جای دادهاند. برای دسترسی به آنها، باید ابتدا به ایستگاه بورلی (Borivali) در خط غربی قطار حومه بمبئی بروید. از آنجا میتوان با تاکسی یا اتوبوسهای محلی به ورودی اصلی پارک ملی سانجای گاندی رفت. سپس با استفاده از وسیله نقلیه داخلی پارک (مینیبوس یا خودروی شخصی) یا حتی پیادهروی در مسیری مشخص، به محل غارها که در عمق پارک قرار دارند، دسترسی پیدا کرد. توجه داشته باشید که ورود به پارک ملی و غارها مستلزم خرید بلیت است.

۱۱. باغ های معلق بمبئی (Babulnath Gardens)
مجموعهای سرسبز و پلکانی بر روی تپهای در منطقه مالبار هیل (Malabar Hill) هستند که در مجاورت معبد مشهور بابولنات قرار گرفتهاند. این باغها با طراحی تراسبندی شده، چشماندازی پانوراما و خیرهکننده از شهر و خط ساحلی بندرگاه دریایی (Marine Drive) ارائه میدهند و فضایی آرام و به دور از شلوغی مرکز شهر برای قدمزدن و استراحت فراهم میکنند. دسترسی به آنها نسبتاً آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، چرچگیت (Churchgate) است که از آنجا میتوان با تاکسی مستقیم به سمت مالبار هیل و خیابان بابولنات رفت. همچنین میتوان از ایستگاه متروی گرانت رود (Grant Road) استفاده کرد و پس از یک پیادهروی حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقهای یا با استفاده از تاکسی، خود را به این باغهای زیبا رساند. اتوبوسهای شهری نیز در مسیرهای نزدیک به مالبار هیل تردد میکنند.

۱۲. دریاچه پاوانا (Pawana Lake)
در واقع یک مخزن سد (پشت سد پاوانا) است که در خارج از محدوده شهری بمبئی و در نزدیکی شهر لوناوالا (Lonavala) در ایالت ماهاراشترا قرار دارد. این دریاچه که در فاصله حدود ۱۱۰ کیلومتری از مرکز بمبئی واقع شده، بهعنوان مقصدی محبوب برای یک سفر یکروزه (day trip) شناخته میشود. منظره آرامشبخش کوههای ساحلی غات (Sahyadri mountains) که دورتادور دریاچه را فرا گرفتهاند، فضای ایدهآلی برای پیکنیک، کمپینگ و قایقسواری ایجاد میکند.
برای دسترسی از بمبئی، بهترین و پرکاربردترین راه، استفاده از خودروی شخصی یا تاکسی است که از طریق بزرگراه بمبئی-پونه (Mumbai-Pune Expressway, NH ۴۸) به سمت لوناوالا حرکت میکند. پس از خروج در لوناوالا، با طی حدود ۱۵-۲۰ کیلومتر جاده کوهستانی به سمت سد و دریاچه پاوانا میرسید. همچنین میتوان با قطار از ایستگاههای مرکزی بمبئی مانند سیاستی (C.S.T) یا چرچگیت (Churchgate) به مقصد ایستگاه لوناوالا سفر کرد و سپس باقی مسیر (حدود ۲۰ کیلومتر) را با تاکسیهای محلی (اتو ریکشا یا ماشین) طی نمود. توجه داشته باشید که دسترسی مستقیم با وسایل حملونقل عمومی شهری بمبئی به این دریاچه وجود ندارد.

۱۳. ساحل چپاتی (ساحل چوپاتی) (Chowpatty Beach)
معروفترین و نمادینترین ساحل شهری بمبئی است که در انتهای شمالی خط ساحلی دیدنی بندرگاه دریایی (Marine Drive) در منطقه گیرگاؤم قرار دارد. این ساحل شنهای طلایی، نه فقط یک تفرجگاه ساحلی، بلکه قلب فرهنگی و اجتماعی شهر محسوب میشود که بهویژه در غروب و شب، با خوراکیفروشان محلی (مانند پانی پوری و بیل پوری)، اسبسواران و زائران معبد بابولنات مجاور، حالوهوایی زنده و منحصربهفرد پیدا میکند.
دسترسی به چوپاتی بسیار آسان است. نزدیکترین ایستگاههای مترو، چرچگیت (Churchgate) در فاصله حدود ۱۵ دقیقه پیادهروی و گرانت رود (Grant Road) در فاصله حدود ۱۰ دقیقه پیادهروی هستند. همچنین میتوان با اتوبوسهای شهری که به مقصد بندرگاه دریایی یا گیرگاؤم حرکت میکنند، یا با تاکسی و ریکشا بهراحتی خود را به این ساحل رساند. توجه داشته باشید که شنا در این ساحل به دلیل آلودگی آب معمولاً توصیه نمیشود، اما تجربه فضای پرجنبوجوش و طعمهای خیابانی آن، بخشی ضروری از سفر به بمبئی است.

۱۴. ساحل جوهو (Juhu Beach)
طولانیترین و یکی از محبوبترین سواحل این شهر است که در منطقه شیک و مسکونی جوهو در غرب بمبئی واقع شده است. این ساحل بهویژه در هنگام غروب، به یکی از شلوغترین مراکز تفریحی و اجتماعی شهر تبدیل میشود که بازدیدکنندگان را نه فقط برای تماشای منظره دریای عرب، بلکه برای لذت بردن از طیف گستردهای از خوراکیهای خیابانی معروف (مانند پانی پوری، باجیا و بستنی فالودا) و گاهی حتی برای مشاهده ستارگان بالیوود در حوالی ویلاهای مجلل مجاور جذب میکند. دسترسی به این ساحل بسیار راحت است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، ایستگاه آندری (Andheri) در خط غربی است که از آنجا میتوان با تاکسی یا ریکشا در مدت حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه خود را به ساحل رساند. همچنین خطوط متعدد اتوبوسهای شهری (از جمله BEST buses) مستقیماً به جاده ساحلی جوهو تردد میکنند. برای دسترسی با مترو، ایستگاه ویل پارل (Vile Parle) نیز گزینه نزدیک دیگری است.

۱۵. پارک ملی سانجی گاندی(Sanjay Gandhi National Park)
که پیشتر با نام پارک ملی بوریولی شناخته میشد، بزرگترین پارک ملی حفاظتشده درون محدوده یک کلانشهر در جهان است که در منطقه شمالی بمبئی واقع شده. این پارک ۱۰۴ کیلومتر مربعی، پناهگاه تنوع زیستی غنیای از جمله پلنگهای هندی، آهوها، بیش از ۲۵۰ گونه پرنده و همچنین مجموعه تاریخی غارهای کانهری (Kanjheri Caves) متعلق به قرن اول قبل از میلاد است. از جاذبههای محبوب آن میتوان به باغ وحش، باغ پروانهها و امکان سافاری با مینیبوس در مناطق خاصی از پارک اشاره کرد.
دسترسی به پارک عمدتاً از طریق ایستگاه بورلی (Borivali) در خط غربی قطارهای حومه بمبئی میسر است. از این ایستگاه، ورودی اصلی پارک (که به درگاه اصلی بورلی معروف است) تنها در فاصله حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه با تاکسی یا ریکشا قرار دارد. همچنین چندین خط اتوبوس BEST مستقیماً از نقاط مختلف شهر به سوی این ایستگاه یا ورودی پارک حرکت میکنند. برای بازدیدکنندگانی که با خودروی شخصی سفر میکنند، پارکینگ در نزدیکی ورودی موجود است. توجه داشته باشید که بازدید از بخشهای مختلف پارک ممکن است نیاز به استفاده از وسایل نقلیه داخلی پارک یا پیادهروی داشته باشد.

۱۶. پارک آبی واتر کینگدم(Water Kingdom Mumbai)
یکی از بزرگترین و محبوبترین پارکهای آبی در آسیاست که در منطقه گوریپاد (Gorai) در غرب بمبئی واقع شده است. این مجموعه گسترده در مجاورت پارک تفریحی ایسلند وندر (EsselWorld) قرار دارد و با سرسرههای هیجانانگیز آبی (مانند آفریقان جیپسی و توپاز)، استخرهای موجسواری مصنوعی، رودخانه تنبل و مناطق مخصوص کودکان، یک مقصد ایدهآل برای فرار از گرمای شهر و تفریح خانوادگی محسوب میشود.
برای دسترسی به آن، ابتدا باید به ایستگاه بورلی (Borivali) در خط غربی قطار حومه بمبئی بروید. از آنجا میتوان با اتوبوسهای ویژه BEST (مسیر شماره ۲۹۲) که مستقیماً به سمت اسکله گورای (Gorai Creek) حرکت میکنند، یا با تاکسی/ریکشا خود را به اسکله برسانید. سپس از اسکله، با استفاده از قایقهای مسافری یا کشهای فانری (دربستی) که به طور مرتب به سمت پارک آبی در حرکتند، باید از خلیج عبور کنید. همچنین میتوان با خودروی شخصی از طریق جاده گورای-بورلی و سپس پل گورای مستقیماً به مجموعه رسید. توجه داشته باشید که پارک معمولاً در فصلهای بارانی تعطیل است و پیش از مراجعه، از باز بودن آن اطمینان حاصل کنید.

۱۷. پارک ماجراجویی دلا(Della Adventure Park)
یکی از بزرگترین و مدرنترین پارکهای ماجراجویی در هند است که در شهر لوناوالا، در فاصله حدود ۱۰۰ کیلومتری از مرکز بمبئی واقع شده. این مجموعه لوکس و گسترده، طیف وسیعی از فعالیتهای هیجانانگیز از جمله پیست کارتینگ، تیراندازی با کمان، بانجی جامپینگ، سنگنوردی، زیپلاینهای بلند و حتی یک پیست اتومبیلرانی حرفهای را در دل طبیعت سرسبز کوههای ساحلی غات ارائه میدهد.
دسترسی به این پارک عمدتاً با خودروی شخصی یا تاکسی از طریق بزرگراه بمبئی-پونه (Mumbai-Pune Expressway, NH ۴۸) میسر است. پس از خروج در لوناوالا، با طی حدود ۱۵ کیلومتر به سمت منطقه کانگریون (Kangrewadi) به پارک میرسید. همچنین میتوان با قطار از ایستگاههای مرکزی بمبئی به مقصد ایستگاه لوناوالا سفر کرد و سپس باقی مسیر (حدود ۲۰-۲۵ دقیقه) را با تاکسیهای محلی طی نمود. پارک اغلب به عنوان بخشی از اقامت در کوهستان-ریزورت دِلا (Della Resorts) استفاده میشود و پیشگیریاسیون آنلاین برای فعالیتها توصیه میشود.

۱۸. تفرجگاه باند استند (Bandra Stand Promenade)
یک پیادهروی ساحلی محبوب و سرسبز در منطقه شیک باندرا (غرب) است. این مسیر عابرپیاده که در امتداد دریای عرب کشیده شده، منظرهای نفسگیر از پل باندرا-ورلی سی لینک و همچنین فضایی آرام برای قدمزدن عصرگاهی، ورزش و لذت بردن از هوای تازه دریا ارائه میدهد. منطقه اطراف آن مملو از کافهها، رستورانهای ترند و گالریهای هنری است.
دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، باندرا (Bandra) در خط غربی و باندرا (غرب) در خط هاربر هستند که هر دو در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی یا یک سواری کوتاه با ریکشا از تفرجگاه قرار دارند. همچنین میتوان از خط متروی باندرا (غرب) استفاده کرد و باقی مسیر را پیاده یا با تاکسی طی نمود. اتوبوسهای BEST متعددی نیز به منطقه باند استند تردد میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، پارکینگهای محدودی در خیابانهای اطراف موجود است.

۱۹. رختشویخانه بمبئی (دوبی گات) (Dhobi Ghat)
یکی از بزرگترین و قدیمیترین رختشویخانههای روباز در جهان است که در محله ماهالکشمی (Mahalaxmi) واقع شده. در این مکان منحصربهفرد، صدها رختشو (معروف به “دوبی”) به صورت نسلدرنسل، لباسهای هتلها، بیمارستانها و شهروندان سراسر بمبئی را در ردیفهایی از حوضچههای سیمانی ثابت، با روشهای سنتی میشویند، آبکشی میکنند و در آفتاب خشک میکنند. این محل نه تنها یک واحد خدماتی بزرگ، بلکه یک جاذبه فرهنگی زنده و نمادی از نظم، کار دستهجمعی و استقامت مردم بمبئی محسوب میشود.
دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، ماهالکشمی (Mahalaxmi) در خط غربی است که ورودی اصلی دوبی گات مستقیماً در روبروی خروجی ایستگاه و در کنار پل سینیک لینک رود قرار دارد. همچنین میتوان از ایستگاه متروی ماهالکشمی استفاده کرد. اتوبوسهای شهری متعددی که به مقصد ماهالکشمی حرکت میکنند نیز گزینه مناسبی هستند. بهترین نقطه برای مشاهده کلی این صحنه، پل عابر پیاده روی خط راهآهن در مقابل ایستگاه است. توجه داشته باشید که ورود به داخل حریم کارگاهی آن ممکن است نیاز به هماهنگی داشته باشد.

۲۰. شهرک سینمایی بالیوود (Film City Mumbai)
که به عنوان قلب بالیوود شناخته میشود، یک مجموعه گسترده و محصور تولید فیلم در دل جنگلهای منطقه گوریگان (Goregaon) است که مساحتی حدود ۵۰۰ هکتار دارد. این شهرک با استودیوهای متعدد، صحنههای ساختگی خیابانهای شهری، روستاها، دریاچههای مصنوعی و فضای سبز گسترده، محل فیلمبرداری بسیاری از فیلمها، سریالهای هندی و برنامههای تلویزیونی است.
برای دسترسی به آن، نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، گوریگان (Goregaon) یا مالاد (Malad) در خط غربی هستند. از آنجا میتوان با تاکسی یا اتوبوس (مانند خطوط BEST به مقصد فیلمسیتی یا آیالپیاس کالندر) خود را به دروازه اصلی مجموعه رساند. توجه داشته باشید که ورود به داخل شهرک عموماً برای عموم آزاد نیست و نیاز به دریافت مجوز از طریق تورهای سازمانیافته دارد. این تورها معمولاً از هتلهای مرکزی شهر حرکت میکنند و دسترسی آسانتری فراهم میسازند. استفاده از خودروی شخصی نیز ممکن است، اما پارکینگ در نزدیکی دروازه اصلی موجود است.

۲۱. بلوار مارین درایو (Marine Drive)
که به “گردنبند ملکه” (Queen’s Necklace) نیز معروف است، یک تفرجگاه ساحلی تماشایی به طول ۳.۶ کیلومتر است که به شکل یک هلال درخشان، مناطق ناریمان پوینت (Nariman Point) تا چوپاتی (Chowpatty) را در کنار دریای عرب میپوشاند. این جاده نمادین با چراغهای خود که در شب منحنی درخشانی رابه تصویر می کشد، منظرهای خاطرهانگیز از غروب آفتاب، خط افق جنوبی شهر و هیاهوی زندگی بمبئی ارائه میدهد و یکی از محبوبترین مکانها برای قدم زدن، دویدن و لذت بردن از هوای دریا است.
دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاههای مترو، چرچگیت (Churchgate) در انتهای جنوبی و گرانت رود (Grant Road) در انتهای شمالی آن هستند که هر دو در فاصله چند دقیقه پیادهروی از بلوار قرار دارند. همچنین میتوان از ایستگاه سی.اس.تی (C.S.T) با تاکسی در مدت حدود ۱۰ دقیقه به مارین درایو رسید. اتوبوسهای متعدد BEST نیز در طول این بلوار توقف دارند. برای تجربه کامل، پیادهروی از ناریمان پوینت به سمت چوپاتی (یا برعکس) پیشنهاد میشود.

۲۲. ناحیه نریمان پوینت (Nariman Point)
اولین و از مهمترین مراکز تجاری مدرن هند محسوب میشود که در نوک جنوبی شبهجزیره بمبئی و در امتداد بلوار مارین درایو واقع شده است. این منطقه با خط آسمان چشمگیری از آسمانخراشهای اداری، هتلهای لوکس و مراکز فرهنگی مانند NCPA (مرکز ملی هنرهای نمایشی)، ترکیبی از شکوه شهری و چشماندازهای دریایی را ارائه میدهد و به عنوان قلب مالی و تجاری شهر شناخته میشود.
دسترسی به آن بسیار متمرکز و آسان است: نزدیکترین ایستگاه مترو، چرچگیت (Churchgate) در خط غربی است که ناریمان پوینت در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی در امتداد مارین درایو یا از طریق خیابانهای داخلی از آن قرار دارد. همچنین از ایستگاه تاریخی سیاستی (C.S.T) میتوان با تاکسی در مدت حدود ۱۰ دقیقه به این منطقه رسید. اتوبوسهای شهری BESTچندین خط مستقیماً به ناریمان پوینت تردد میکنند. با توجه به ترافیک سنگین در ساعتهای اوج، استفاده از مترو و پیادهروی توصیه میشود.

۲۳. منطقه کولابا (Colaba)
یکی از تاریخیترین، گردشگرپسندترین و پرجنبوجوشترین محلههای جنوبی شهر است که بین دریای عرب و خلیج بمبئی واقع شده. این منطقه که بهعنوان قلب توریستی بمبئی شناخته میشود، میزبان نمادهایی مانند دروازه هند (Gateway of India) و هتل تاج محل (Taj Mahal Palace Hotel) است و با خیابانهای پر از گالریهای هنری، بوتیکهای طراحان، رستورانهای بینالمللی و بازار محلی کولابا کازوی (Colaba Causeway) برای خرید سوغات، حالوهوایی منحصربهفرد دارد.
دسترسی به کولابا بسیار آسان است. نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، چرچگیت (Churchgate) و سی.اس.تی (C.S.T) هستند که از هر دو میتوان با تاکسی یا اتوبوسهای شهری (از جمله خطوط BEST شمارههای ۱، ۲۱ و ۱۰۱) در مدت حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه به کولابا رسید. همچنین، پیادهروی لذتبخشی از ایستگاه چرچگیت در امتداد مارین درایو به سمت کولابا وجود دارد. برای کسانی که از مناطق شمالی میآیند، استفاده از مترو تا ایستگاه سی.اس.تی و سپس تاکسی، کارآمدترین راه است.

۲۴. پایانه چاتراپاتی شیواجی (Chhatrapati Shivaji Terminus – CST)
که پیشتر با نام ایستگاه ویکتوریا (Victoria Terminus) شناخته میشد، یکی از مشهورترین و زیباترین بناهای تاریخی و میراث جهانی یونسکو در هند است. این ایستگاه مرکزی قطار که در سال ۱۸۸۷ ساخته شد، نمونهای خیرهکننده از تلفیق معماری ویکتوریایی گوتیک و عناصر سنتی هندی است و بهعنوان شلوغترین پایانه قطارهای حومه و مسافری در بمبئی، روزانه میلیونها مسافر را جابهجا میکند.
دسترسی به خود ایستگاه بسیار آسان است، زیرا CST یک گره حملونقلی اصلی در شهر محسوب میشود. این بنا در منطقه فورت (Fort) و در نزدیکی ادارات دولتی مهم واقع شده است. خود ایستگاه، نقطه شروع و پایان بسیاری از خطوط قطار حومه بمبئی است. همچنین، ایستگاه متروی C.S.T (در خط ۱) مستقیماً به آن متصل است. اتوبوسهای شهری BEST و تاکسیهای فراوانی از سراسر شهر به این مقصد تردد میکنند. برای بازدیدکنندگانی که قصد دیدن نمای بیرونی این بنای تاریخی را دارند، نزدیکترین ایستگاه مترو، C.S.T بوده و پیادهروی از دروازه هند یا منطقه فورت نیز گزینه مناسبی است.

۲۵. معبد مومبا دوی (Mumba Devi Temple)
که به الهه نگهبان شهر، “مومبا دی” (الهه بومی پیش از دوران هندو) تقدیم شده، از قدیمیترین و محترمترین معابد شهر محسوب میشود و نام شهر بمبئی (مومبای) از آن گرفته شده است. این معبد در منطقه تاریخی و شلوغ بازار زنانه (Bori Bunder) در جنوب بمبئی واقع شده و بنای فعلی آن متعلق به قرن هجدهم است. معماری ساده اما روحانی معبد، فضایی آرام در میان هیاهوی بازار اطراف ایجاد کرده و به ویژه در طول جشنواره ناوراتری مرکز تجمع هزاران زائر است.
دسترسی به معبد به دلیل قرارگیری در بافت قدیمی و پرترافیک شهر، بهترین حالت از طریق حملونقل عمومی است. نزدیکترین ایستگاههای اصلی، ایستگاه چرچگیت (Churchgate) و ایستگاه سیاستی (C.S.T) در خطوط قطار حومه هستند. از هر دو ایستگاه میتوان با تاکسی یا اتوبوسهای شهری (مانند خطوط BEST به مقصد بازار کرافورد یا بوری بندر) در مدت حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه به معبد رسید. نزدیکترین ایستگاه مترو نیز بازار (Bazar) در خط ۱ است که پس از آن یک پیادهروی کوتاه در بازارهای شلوغ لازم است. توصیه میشود به دلیل ترافیک سنگین و محدودیت پارکینگ، از خودروی شخصی استفاده نکنید.

۲۶. معبد بابولنس (Babulnath Temple)
یکی از قدیمیترین و محترمترین معابد شیوا در شهر است که بر فراز تپهای در منطقه شیک مالبار هیل (Malabar Hill) واقع شده و از آنجا چشماندازی پانوراما از شهر و دریای عرب ارائه میدهد. بنای اولیه این معبد به قرن دوازدهم بازمیگردد، اما ساختار فعلی متعلق به قرن نوزدهم است. این معبد به دلیل معماری زیبا، فضای روحانی و آرامشبخش خود شناخته شده است و مسیر دسترسی به آن از میان باغهای معلق بابولنات (Babulnath Gardens) میگذرد.
دسترسی به معبد نسبتاً آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، چرچگیت (Churchgate) است که از آنجا میتوان با تاکسی مستقیم به سمت مالبار هیل و پای تپه معبد (خیابان بابولنات) رفت. همچنین میتوان از ایستگاه متروی گرانت رود (Grant Road) استفاده کرد و پس از یک پیادهروی حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقهای یا با استفاده از تاکسی/ریکشا، خود را به پای تپه رساند. از پای تپه، بازدیدکنندگان میتوانند از پلکان سنتی بالا روند یا از آسانسور (با هزینه اندک) برای رسیدن به ورودی معبد استفاده کنند. اتوبوسهای شهری نیز در مسیرهای نزدیک به مالبار هیل تردد میکنند.

۲۷. کلیسای مونت مری (Mount Mary Church)
یک زیارتگاه کاتولیک مهم و تاریخی است که بر تپهای در منطقه بندرا (غرب) (Bandra West) مشرف به دریای عرب قرار دارد. این کلیسا با معماری نئوگوتیک خود که به قرن نوزدهم بازمیگردد، میزبان مجسمهای تاریخی از مریم مقدس است که اعتقاد بر این است در قرن شانزدهم توسط مبلغان پرتغالی به هند آورده شده است. این مکان به ویژه در طول جشنواره سالانه مونت مری فِست (Mount Mary Fair) در ماه سپتامبر، پذیرای هزاران زائر از ادیان مختلف است.
دسترسی به آن بسیار راحت است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، بندرا (Bandra) در خط غربی است که از آنجا میتوان با ریکشا یا تاکسی در کمتر از ۱۰ دقیقه خود را به پای تپه کلیسا رساند. همچنین از ایستگاه بندرا (غرب) در خط هاربر نیز میتوان استفاده کرد. خطوط متعدد اتوبوسهای BEST به مقصد بندرا (غرب) از نقاط مختلف شهر به این منطقه تردد میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، پارکینگ در خیابانهای اطراف پای تپه موجود است و برای رسیدن به ورودی کلیسا باید از پلکان سنتی یا رمپ مخصوص بالا رفت.

۲۸. مسجد مغول (Haji Ali Dargah)
در واقع یک درگاه (آرامگاه) صوفی متعلق به قرن پانزدهم میلادی است که بر روی یک جزیره کوچک سنگی در دریای عرب و در نزدیکی ساحل ورلی (Worli) واقع شده و با یک موجشکن بلند به خشکی متصل میگردد. این بنا که ترکیبی باشکوه از معماری اسلامی و هندو است، آرامگاه سید پیار علی شاه بخاری، تاجر ثروتمند و عارف مسلمان، محسوب شده و نمادی از هماهنگی مذهبی در بمبئی است. مسیر دسترسی به آن در زمان مد دریا به زیر آب میرود.
دسترسی به این درگاه از طریق پیادهروی از ساحل ورلی امکانپذیر است. نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، ماهالاکشمی (Mahalaxmi) در خط غربی و ورلی (Worli) در خط هاربر هستند که هر دو در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی یا یک سواری کوتاه با ریکشا از ابتدای موجشکن (ورودی پیادهرو) قرار دارند. اتوبوسهای BEST متعددی نیز به مقصد ورلی یا ماهالاکشمی تردد میکنند. بهترین زمان بازدید، هنگام جزر (آبهای پایین) است. برای دسترسی با خودروی شخصی، پارکینگهای محدودی در ابتدای مسیر پیادهروی وجود دارد.

۲۹. درگاه حاج علی (Haji Ali Dargah)
یکی از نمادینترین و پربازدیدترین زیارتگاههای شهر است که بر روی یک جزیره سنگی کوچک در دریای عرب و در نزدیکی ساحل ورلی (Worli) قرار دارد. این آرامگاه که در سده پانزدهم میلادی ساخته شده، محل دفن سید پیار علی شاه بخاری، تاجر ثروتمند و عارف صوفی مسلمان است و معماری چشمگیر آن تلفیقی از سبکهای اسلامی و هندو میباشد. درگاه حاج علی با یک مسیر سنگفرش بلند (موجشکن) به طول حدود نیم کیلومتر به خشکی متصل میشود که در هنگام مد دریا کاملاً در آب احاطه میگردد، و صحنهای تماشایی و روحانی ایجاد میکند.
دسترسی به آن تنها از طریق پیادهروی از سمت ساحل ورلی امکانپذیر است. نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، ماهالاکشمی (Mahalaxmi) در خط غربی و ورلی (Worli) در خط هاربر هستند که هر دو در فاصله حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه پیادهروی یا یک سواری کوتاه با ریکشا از ابتدای مسیر پیادهرو (ورودی موجشکن) قرار دارند. اتوبوسهای BEST متعددی نیز به مقصد ورلی ناکا تردد میکنند. به دلیل شلوغی و محدودیت پارکینگ، استفاده از حملونقل عمومی توصیه میشود. زمان بازدید را با توجه به وضعیت جزر و مد تنظیم کنید، زیرا مسیر در زمان مد کامل ممکن است غیرقابل عبور باشد.

۳۰. حوض بانگانگا (Banganga Tank)
یک حوض مقدس و تاریخی است که در منطقه مالبار هیل (Malabar Hill)، در مجاورت معبد واکشیشوار (Walkeshwar Temple) واقع شده است. بر اساس افسانهها، این حوض زمانی ایجاد شد که خدای رام برای عبادت به شیوا، تیری را به زمین پرتاب کرد و از همان نقطه چشمهای از آب گنگ جوشید؛ از این رو نام آن «بانگانگا» (Bana-Ganga به معنای «گنگ ایجادشده توسط تیر») است. این مجموعه که قدمت آن به قرن دوازدهم بازمیگردد، با پلکان سنگی، معابد کوچک و فضایی آرام، واحدی روحانی در میان هیاهوی شهر محسوب میشود و مکانی برای مراسم مذهبی و تمرکز است.
دسترسی به آن نسبتاً آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، چرچگیت (Churchgate) است که از آنجا میتوان با تاکسی مستقیم به سمت منطقه واکشیشوار در مالبار هیل رفت. همچنین میتوان از ایستگاه متروی گرانت رود (Grant Road) استفاده کرد و پس از یک پیادهروی حدود ۲۰ دقیقهای یا با تاکسی/ریکشا، خود را به محل رساند. اتوبوسهای BEST نیز به مقصد مالبار هیل تردد میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، پارکینگ در خیابانهای اطراف محدود است. این مکان در محلهای مسکونی قرار دارد و یافتن آن ممکن است نیاز به راهنمایی محلی داشته باشد.

۳۱. مرکز خرید رگولیلا (R City Mall)
یا رگالیلا مال یکی از بزرگترین و مدرنترین مراکز خرید غرب بمبئی است که در منطقه گهاتکوپار (غرب) (Ghatkopar West) واقع شده است. این مال گسترده با معماری شیشهای و امروزی خود، میزبان بیش از ۳۰۰ برند بینالمللی و هندی در حوزه پوشاک، الکترونیک، لوازم خانگی و زیبایی است و امکانات تفریحی متنوعی مانند پارک آبی سرپوشیده اِسلَش (Splash Water Park)، پاتیناژ روی یخ، سالن سینما و فودکورت وسیع را نیز ارائه میدهد.
دسترسی به این مرکز خرید بسیار آسان است، زیرا مستقیماً به ایستگاه متروی گهاتکوپار (Ghatkopar Metro Station) در خط ۱ متروی بمبئی متصل است. این ایستگاه خود یک تقاطع مهم است و از طریق خط شرقی-غربی قطارهای حومه نیز قابل دسترسی میباشد. همچنین، اتوبوسهای متعدد BEST از نقاط مختلف شهر به مقصد ایستگاه گهاتکوپار یا خود مرکز خرید تردد میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی مراجعه میکنند، پارکینگ وسیع و رایگان در چندین طبقه پیشبینی شده است. موقعیت مرکزی و دسترسی عالی مترو، آن را به مقصدی محبوب برای خرید و تفریح تبدیل کرده است.

۳۲. مرکز خرید اینفینیتی(Infiniti Mall)
یکی از مراکز خرید پرطرفدار و شیک در غرب بمبئی است که در منطقه آندری (غرب) (Andheri West) واقع شده است. این مال دو شعبه اصلی دارد (اینفینیتی ۱ و اینفینیتی ۲) که در مجاورت یکدیگر قرار گرفتهاند و مجموعاً میزبان طیف گستردهای از فروشگاههای برندهای بینالمللی، بوتیکهای طراحان هندی، هایپرمارکت، فودکورت متنوع و سالن سینمای چندمنظوره هستند. فضای مدرن و طراحی دلپذیر آن، تجربه خرید و تفریح راحتی را برای خانوادهها و جوانان فراهم میکند.
دسترسی به آن بسیار راحت است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، آندری (Andheri) در خط غربی است که مال در فاصله حدود ۵ تا ۷ دقیقه رانندگی یا با ریکشا از آن قرار دارد. همچنین، از ایستگاه متروی آزاد نگر (Azad Nagar) در خط ۱ نیز میتوان استفاده کرد که پس از آن یک سواری کوتاه با ریکشا لازم است. اتوبوسهای BEST متعددی که به سمت لینکینگ رود (Linking Road) یا آندری (غرب) حرکت میکنند، از نزدیکی مال عبور میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، پارکینگ سرپوشیده وسیعی در محل موجود است. موقعیت آن در یکی از مناطق تجاری و مسکونی اصلی غرب بمبئی، دسترسی را آسان کرده است.

۳۳. مرکز خرید آر سیتی (R City Mall)
یکی از بزرگترین و پربازدیدترین مراکز خرید در غرب بمبئی است که در منطقه گاتکوپار (غرب) (Ghatkopar West) واقع شده است. این مجموعه مدرن، میزبان بیش از ۳۰۰ برند داخلی و بینالمللی شامل پوشاک، الکترونیک، لوازم خانگی و اسباببازی است و امکانات تفریحی گستردهای مانند پارک آبی سرپوشیده اسپلَش (Splash Water Park)، پیست پاتیناژ روی یخ، سینمای چندمنظوره و فودکورت وسیع را ارائه میدهد.
دسترسی به آن بسیار آسان است، زیرا مستقیماً به ایستگاه متروی گاتکوپار (Ghatkopar Metro Station) در خط ۱ متروی بمبئی متصل است. این ایستگاه خود یک قطب حملونقلی مهم است و از طریق خطوط قطار حومه شرقی-غربی نیز بهراحتی قابل دسترسی میباشد. همچنین، اتوبوسهای متعدد BEST از نقاط مختلف شهر به مقصد ایستگاه گاتکوپار یا خود مرکز خرید تردد میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی مراجعه میکنند، پارکینگ رایگان و وسیعی در چندین طبقه در نظر گرفته شده است. موقعیت استراتژیک و دسترسی عالی به مترو، آن را به مقصدی محبوب برای خرید و تفریح خانوادگی تبدیل کرده است.

۳۴. مرکز خرید اوبروی (Oberoi Mall)
یکی از مدرنترین و لوکسترین مراکز خرید در غرب بمبئی است که در منطقه گورگائون (شرق) (Goregaon East) واقع شده است. این مال که در سال ۲۰۰۸ افتتاح شد، میزبان طیف وسیعی از برندهای لوکس بینالمللی و هندی، یک هایپرمارکت بزرگ، فودکورت با گزینههای غذایی متنوع و یک سالن سینمای چندمنظوره است. فضای داخلی طراحیشده و خدمات با کیفیت بالا، آن را به مقصدی محبوب برای خرید و گذران اوقات فراغت تبدیل کرده است.
دسترسی به این مرکز خرید نسبتاً آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، گورگائون (Goregaon) در خط غربی است که از آنجا میتوان با تاکسی یا اتو ریکشا در مدت حدود ۱۰ دقیقه به مال رسید. همچنین، ایستگاه متروی گورگائون شرقی (Goregaon East) در نزدیکی آن قرار دارد. اتوبوسهای BEST متعددی نیز به مقصد گورگائون شرقی یا میدان مالاد تردد میکنند که از نزدیکی مال عبور میکنند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، پارکینگ وسیع و رایگان در محل موجود است. دسترسی مستقیم به بزرگراه وسترن اکسپرسوی (Western Express Highway) نیز رانندگی به سمت این مرکز خرید را تسهیل میکند.

۳۵. مرکز خرید فونیکس مارکت سیتی (Phoenix Marketcity Mumbai)
یکی از بزرگترین و لوکسترین مراکز خرید در هند است که در منطقه کورلا (شرق) (Kurla East) قرار دارد. این مجموعه عظیم با معماری چشمگیر و فضای داخلی طراحیشده، میزبان بیش از ۶۰۰ برند بینالمللی و هندی در حوزههای مد، لوازم زندگی و الکترونیک است و امکانات تفریحی گستردهای مانند بزرگترین پاتیناژ روی یخ سرپوشیده شهر، سالن سینمای پرمیوم پیکسی، فودکورت وسیع و حتی یک پارک سرپوشیده اختصاصی ارائه میدهد.
دسترسی به آن بسیار خوب است. نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، کورلا (Kurla) در خط مرکزی و خط هاربر است که از آنجا میتوان با تاکسی یا اتو ریکشا در مدت حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه به مال رسید. همچنین، این مرکز خرید به بزرگراه شرقی اکسپرس (Eastern Express Highway) و بزرگراه ساهار (Sion-Panvel Highway) دسترسی مستقیم دارد، بنابراین برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند بسیار مناسب است. پارکینگ رایگان و وسیعی با گنجایش هزاران خودرو در محل موجود است. اتوبوسهای BEST و NMMT نیز از نقاط مختلف شهر به سوی این منطقه تردد میکنند.

۳۶. مرکز خرید های استریت فونیکس(High Street Phoenix Mall)
یک از گرانقیمتترین و مدرنترین مقاصد خرید در بمبئی است که در قلب منطقه شیک و مسکونی لَوِر پارِل (Lower Parel) واقع شده است. این مجموعه گسترده بخشی از پروژه بازسازی فونیکس میلز است و با ترکیبی از معماری معاصر و سازههای صنعتی بازسازیشده، میزبان بوتیکهای اختصاصی برندهای لوکس بینالمللی، فروشگاههای طراحان هندی، رستورانهای گرانقیمت، کافههای ترند و یک سالن سینمای پیشرفته میباشد. فضای باز و طراحی محیطی آن، حس یک «های استریت» یا خیابان اصلی پرجنبوجوش شهری را القا میکند.
دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، لَوِر پارِل (Lower Parel) در خط غربی است که مال مستقیماً در مقابل خروجی ایستگاه و در فاصله چند قدم پیادهروی قرار دارد. همچنین میتوان از ایستگاه متروی پارِل (Parel) در خط ۱ و ۲ استفاده کرد که در فاصله حدود ۱۰ دقیقه پیادهروی است. اتوبوسهای متعدد BEST نیز به مقصد لَوِر پارِل یا پارِل تردد میکنند. برای دارندگان خودروی شخصی، پارکینگ وسیع چندطبقه در داخل مجموعه وجود دارد. موقعیت مرکزی آن در یکی از قطبهای اصلی تجدد شهری، دسترسی را بسیار راحت کرده است.

۳۷. بازار چور (Chor Bazaar)
که با نام رسمی بازار موهنمد علی رود (Mohammed Ali Road Market) نیز شناخته میشود، یکی از قدیمیترین و معروفترین بازارهای عتیقه و اجناس دستدوم در هند است که در منطقه کُلابا (Colaba) و نزدیک به میدان مولدانی (Moulana Shaukat Ali Road) واقع شده است. نام این بازار که به معنای «بازار دزدان» است، از افسانههایی درباره فروش اجناس دزدی نشأت میگیرد، اما امروزه بیشتر به عنوان گنجینهای برای یافتن عتیقهجات، مبلمان ویکتوریایی، قطعات خودروهای کلاسیک، سازهای موسیقی، کتابهای نایاب و کالاهای منحصربهفرد شناخته میشود.
دسترسی به بازار چور به دلیل قرارگیری در بافت تاریخی و شلوغ جنوب بمبئی، بهترین حالت از طریق حملونقل عمومی است. نزدیکترین ایستگاه قطار حومه، ایستگاه چرچگیت (Churchgate) است که از آنجا میتوان با تاکسی یا اتوبوس (مسیرهای BEST به سمت کُلابا یا میدان کِرافورد) در مدت حدود ۱۵ دقیقه به بازار رسید. همچنین از ایستگاه سیاستی (C.S.T) نیز میتوان با تاکسی مسافت کوتاهی را طی کرد. نزدیکترین ایستگاه مترو، بازار (Bazar) در خط ۱ است که پس از آن یک پیادهروی ۱۰ تا ۱۵ دقیقهای لازم است. به دلیل ترافیک سنگین و نبود پارکینگ مناسب، استفاده از خودروی شخصی توصیه نمیشود.

۳۸. بازار کرافورد (Crawford Market)
که با نام رسمی بازار ماهاتما جیوتی با فوله (Mahatma Jyotiba Phule Market) شناخته میشود، یکی از قدیمیترین و بزرگترین بازارهای عمدهفروشی و خردهفروشی میوه، سبزیجات، گوشت، مرغ و اقلام خانگی در بمبئی است. این بازار تاریخی که در سال ۱۸۶۹ ساخته شده، در منطقه فورت (Fort) و در نزدیکی ایستگاه سیاستی (C.S.T) قرار دارد. ساختمان اصلی آن با معماری ویکتوریایی-گوتیک چشمگیر، شامل نقوش سنگی توسط هنرمند بریتانیایی جان لاک وود کیپلینگ (پدر رودیارد کیپلینگ) و یک فواره مرکزی زیبا است.
دسترسی به آن بسیار آسان است، زیرا در قلب منطقه تجاری جنوب بمبئی واقع شده است. نزدیکترین ایستگاه، ایستگاه سیاستی (C.S.T) در خطوط قطار حومه و مترو است که بازار در فاصله حدود ۵ دقیقه پیادهروی از خروجی ایستگاه (به سمت خیابان لینِی رود – L.T. Road) قرار دارد. همچنین میتوان از ایستگاه متروی بازار (Bazar) در خط ۱ استفاده کرد که پس از یک پیادهروی کوتاه به بازار میرسید. اتوبوسهای BEST متعددی که به مقصد سیاستی یا فورت حرکت میکنند نیز گزینه مناسبی هستند. به دلیل ترافیک سنگین و شلوغی، استفاده از خودروی شخصی چندان توصیه نمیشود.

۳۹. میان گذر کولابا (Colaba Causeway)
که با نام رسمی خیابان شاهید بهاگتسینگ (Shahid Bhagat Singh Road) شناخته میشود، یکی از معروفترین و پرشورترین خیابانهای خرید و تفریح در منطقه کولابا است. این جاده تاریخی که بخش جنوبی بمبئی را به جزیره اصلی متصل میکند، بهلطف ترکیبی از بوتیکهای رنگارنگ، فروشگاههای سوغاتی، گالریهای هنری، رستورانهای بینالمللی و غذاخوریهای خیابانی، مقصدی محبوب برای گردشگران و مردم محلی بهشمار میرود و حالوهوایی پرجنبوجوش و بینالمللی دارد.
دسترسی به آن بسیار آسان است: نزدیکترین ایستگاههای قطار حومه، چرچگیت (Churchgate) و سی.اس.تی (C.S.T) هستند که از هر دو میتوان با تاکسی یا اتوبوس (مانند خطوط BEST به مقصد کولابا) در مدت حدود ۱۰ تا ۱۵ دقیقه به ابتدای خیابان (نزدیک دروازه هند) رسید. همچنین، پیادهروی دلپذیر از ایستگاه چرچگیت در امتداد مارین درایو به سمت کولابا یکی از گزینههای مناسب است. برای کسانی که از مناطق شمالی میآیند، استفاده از مترو تا ایستگاه سی.اس.تی و سپس تاکسی پیشنهاد میشود. به دلیل ترافیک سنگین و محدودیت پارکینگ، استفاده از خودروی شخصی در ساعات اوج توصیه نمیشود.

۴۰. فرودگاه بین المللی چاتراپاتی شیواجی (Chhatrapati Shivaji Maharaj International Airport – CSMIA)
دروازه اصلی هوایی شهر بمبئی و دومین فرودگاه شلوغ هند است که در منطقه آندری (Andheri) واقع شده. این فرودگاه مدرن به دو ترمینال اصلی تقسیم میشود: ترمینال ۲ (T2) که پروازهای بینالمللی و داخلی منتخب را مدیریت میکند و با طراحی هنری چشمگیر خود شناخته میشود، و ترمینال ۱ (T1) که مخصوص پروازهای داخلی است. فرودگاه به شبکه حملونقل شهری بهخوبی متصل است: خط متروی ۱ (از ایستگاههای گهاتکوپار تا ورسووا) مستقیماً با ایستگاه CSI Airport به ترمینال ۲ دسترسی دارد. همچنین اتوبوسهای BEST (از جمله خطوط ویژه فرودگاه) و تاکسیهای پیشخرید رسمی از شهر به فرودگاه در دسترس هستند. برای کسانی که با خودروی شخصی میآیند، بزرگراه وسترن اکسپرسوی (Western Express Highway) مستقیماً به فرودگاه متصل میشود و پارکینگهای بلندمدت و کوتاهمدت در هر دو ترمینال وجود دارد.

سوغات بمبئی
بمبئی سوغاتیهای متنوعی ارائه میدهد که ترکیبی از فرهنگهای محلی و مدرن است. برای علاقهمندان به مد، پارچهها و پوشاک سنتی هند مانند ساریهای ابریشمی، کورتا و شال پشمینه انتخابهای خوبی هستند. صنایع دستی چوبی، آثار هنری Warli (نقاشیهای قبیلهای سنتی) و جواهرات نقرهای محلی نیز محبوب هستند. در بازارهای بمبئی مانند کولابا و کرافورد، میتوانید ادویههای معطر، چایهای هندی و شیرینیهای سنتی مانند پدنپور (نوعی پودینگ) پیدا کنید. برای سوغاتیهای مدرن، مراکز خرید لوکس شهر برندهای بینالمللی و طراحیهای معاصر هندی را ارائه میدهند.

بهترین غذاهای بمبئی
غذای بمبئی بازتابی از تنوع فرهنگی آن است. وارسی پاو، یک غذای خیابانی معروف، ترکیبی از کاری گوشت بره با نان محلی است که اغلب با پیاز، لیمو و گشنیز سرو میشود. پانی پوری، توپهای ترد پر شده با سیبزمینه و آب نعناع ترش، یک میان وعده خیابانی محبوب است. غذاهای دریایی تازه، به ویژه ماهی و میگو کبابی با ادویههای محلی، در مناطق ساحلی مانند ساحل جوهو عالی هستند. بمبئی همچنین به خاطر دوسا (کرپ برنج ترش) و بیتل پوری چات (سالاد تند و ترش) معروف است. برای دسر، کولفی (بستنی سنتی) و ماسالا چای را حتماً امتحان کنید.
شرایط و نحوه گرفتن ویزا برای ایرانیان
اتباع ایرانی برای سفر به هند، از جمله بمبئی، نیاز به ویزای توریستی دارند. در حال حاضر، هند ویزای الکترونیکی (e-Visa) برای ایرانیان صادر میکند که میتوان آنلاین از طریق وبسایت رسمی دولت هند درخواست داد. مدارک مورد نیاز معمولاً شامل پاسپورت معتبر (با حداقل ۶ ماه اعتبار)، عکس پاسپورتی، بلیط رفت و برگشت و اطلاعات اقامت است. همچنین ممکن است ارائه گواهی تمکن مالی و طرح سفر لازم باشد. مدت پردازش ویزا میتواند از ۳ تا ۱۰ روز کاری متغیر باشد و هزینه آن بسته به مدت اقامت متفاوت است. توصیه میشود حداقل یک ماه قبل از سفر اقدام کنید و از آژانسهای مسافرتی معتبر برای راهنمایی دقیقتر کمک بگیرید.

نحوه دسترسی به بمبئی
بمبئی از طریق هوایی، دریایی و زمینی به خوبی قابل دسترسی است. فرودگاه بینالمللی چاتراپاتی شیواجی (CSIA) دروازه اصلی هوایی شهر است که پروازهای مستقیم از بسیاری از شهرهای بزرگ جهان از جمله تهران (با یک یا دو توقف) دارد. برای سفر زمینی، قطارهای طولانیمسیر به بمبئی از سراسر هند میآیند و ایستگاههای اصلی مانند CST و باندرا ترمینالهای مهمی هستند. شبکه جادهای گسترده نیز این شهر را به دیگر نقاط کشور متصل میکند. در داخل شهر، متروی کارآمد، تاکسیها، اتوبوسهای عمومی و توکتوکها (در حومه) گزینههای حملونقل مناسبی هستند. برای گردشگران، استفاده از تاکسیهای اینترنتی مانند Uber یا Ola راحتتر است.
بهترین زمان برای سفر به بمبئی چه زمانی است؟
بهترین زمان برای بازدید، از نوامبر تا فوریه (زمستان) است که هوا خنکتر و خشکتر است و دمای هوا بین ۱۷ تا ۳۰ درجه سانتیگراد متغیر میباشد. این فصل برای گشتوگذار در فضای باز ایدهآل است.






